Mide balonu olarak da bilinen intragastrik balon, 6 aya kadar midenizde kalmak üzere şişirilebilir bir balonun ağız yoluyla midenize yerleştirilmesi yoluyla gerçekleştirilen FDA (Birleşik Devletler Gıda ve İlaç Dairesi) onaylı, geçici ve cerrahi müdahale olmayan bir kilo verme yöntemidir. Mide Balonu, bir öğünde yediğiniz yiyecek miktarını kısıtlayarak kilo kaybı meydana getirir. Ayrıca tüketilen gıda ve sıvıların mideye geçişini yavaşlattığı için daha küçük porsiyonlarda uzun süreli tokluk sağlar.

Mide Balonu, diyet ve egzersizle kilo vermeyi denediyseniz ve başaramadıysanız ve Vücut Kitle Endeksi (BMI) 30-35 arasında ve obezite ile ilişkili komorbiditelerin bir veya daha fazlasına sahipseniz önerilen bir obezite tedavisidir. Bazı durumlarda, Vücut Kitle Endeksi 27 BMI kadar düşük olan hastalar da bu tedaviye uygun olabilmektedir. Morbid obez (BMI > 40) ve süper obez (BMI > 50) hastalar için mide balonları önermiyoruz. Mide balonunun, özellikle diğer obezite ameliyatlarına uygun olmayan veya geri dönüşü olmayan kapsamlı obezite ameliyatları geçirmek istemeyenler için etkili bir alternatif olduğu kanıtlandığı için, 1990’lardan beri yaygın olarak uygulanmaktadır.

Mide Balonunu Nedir?

İntragastrik Balon Sistemindeki “balon”, lateks içermeyen silikon bazlı malzemeden yapılmış yumuşak, şişirilmemiş bir aparattır. “Mide içi” veya “mide” balonu olarak adlandırılır zira şişirilmemiş haldeki sönük malzeme, ilk önce ağzınızdan, müteakiben özofagus olarak adlandırılan yemek borusundan geçirildikten sonra bir süre geçici olarak midenizde kalacaktır. Genellikle, şişirilebilir balon, vücudunuzun içini görmemizi sağlayan, bir kamera ve ona bağlı bir ışık bulunan ince, esnek bir boru şeklindeki alet olan endoskop kullanılarak midenize yerleştirilir. Ayrıca, teknolojik gelişmelerle birlikte, şişirilebilir balonun yerleştirilmesi için endoskopik bir prosedür gerektirmeyen yutulabilir mide balonu kapsülleri de bulunmaktadır.

Mide Balonu Nasıl Çalışır?

Hastanın midesine yerleştirilen Mide Balonu iki şekilde çalışır:

  • Midede yer kaplayarak besin alımının kısıtlanması

  • Tüketilen yiyecek ve sıvıların sindirimini yavaşlatılması

Boş balon midenize yerleştirildikten sonra genellikle tuzlu su çözeltisi ile doldurarak balonu genişletmeye başlarız. ‘Genellikle’ dememin altını çiziyorum zira farklı mide içi balon sistemleri, Obalon’un nitrojen bazlı bir gazla doldurulması gibi küçük farklılıklar gösterebilir. İlerleyen bölümlerde farklı mide balonlarından bahsedeceğim.

Buna göre, tuzlu su çözeltisi dolu bir intragastrik balon midenizde yiyecek alımını kısıtlamak üzere midenizde yer kaplar. Ortalama olarak, midenin hacimsel kapasitesi yetişkinlerde 1.7 Lt’dir ve dolu bir mide balonu 400ml ila 700ml kadarını kaplayacaktır.

Gördüğünüz gibi mide balonu yiyecek miktarını kısıtlayarak kilo vermeyi kolaylaştıran bir yöntemdir ve yetersiz beslenme problemlerine sebebiyet vermesi muhtemel malabsorbsiyona sebep vermeden daha uzun süre tok hissetmenizi sağlar.

Mide Balonu Ne Zaman İcat Edildi?

Midenin kapasitesini azaltan sindirilemeyen bir kitlenin varlığının aslında kilo kaybını beraberinde getirdiğinin bulunması yeni değildir. 1938 yılında Michael DeBakey, yapmış olduğu araştırmasında sindirim sisteminde meydana gelebilecek kısmen sindirilmiş veya sindirilmemiş materyallerin katılaşmasından meydana gelen bezoarların hastalarda kilo kaybına yol açtığını belirtmiştir. Mide rezervuarını küçültmeyi amaçlayan intragastrik balon deneyleri 1980’lerin başında başlamıştır.

Nieben ve Harboe’nun 1982’deki serbest yüzen intragastrik balonları.

Percival’ın 1984 yılında mide balonu olarak şişirilmiş göğüs implantlarından oluşan “balon diyeti”.

1985 yılında FDA onaylı ilk aparat olan Garren-Edwards Bubble.

Mide Balonu Materyalleri ve Çeşitleri

Mide Balonu sistemlerindeki teknolojik gelişmeler, doldurmada kullanılan malzeme, kullanım ömrü, yerleştirme yöntemi ve şekli açısından farklı tipte mide balonlarının çeşitli markalar tarafından geliştirilmesine olanak sağlamıştır.

OrberaTM

Reshape DuoTM

The Spatz3 Adjustable Balloon System

Elipse Mide Balonu

Obalon Balloon System

MedSil

Medicone

FDA tarafından 2015 yılında onaylandı. CE Onaylı

Artık FDA onaylı değil. CE Onaylı.

Henüz FDA tarafından onaylanmadı. CE Onaylı.

Henüz FDA tarafından onaylanmadı. CE Onaylı.

FDA tarafından 2016 yılında onaylandı. CE Onaylı.

Henüz FDA tarafından onaylanmadı.

CE Onaylı.

Henüz FDA tarafından onaylanmadı. CE Onaylı.

Apollo Endosurgery

ReShape Medical

Spatz FGIA Inc.

Allurion Technologies

Obalon Therapeutics

MedSil

Medicone

Silikon (Tuzlu çözelti 400–700 mL)

Silikon (Tuzlu çözelti 450 mL)

Silikon (Ayarlanabilir)

Polimer film (450–550 mL sıvı)

Jelatin kapsül (Gaz 250 mL)

Silikon (Tuzlu çözelti 400–700 mL)

Silikon (Tuzlu çözelti 300–700 mL + metilen mavisi)

1 balon

2 balon

1 balon

1

3’e kadar

1 balon

1 balon

6 ay

6 ay

12 ay

4 ay

3-6 ay

6 ay

6 ay

Endoskopi yardımıyla yerleştirilir

Endoskopi yardımıyla yerleştirilir

Endoskopi yardımıyla yerleştirilir

Yutularak

Yutularak

Endoskopi yardımıyla yerleştirilir

Endoskopi yardımıyla yerleştirilir

Endoskopi yardımıyla çıkarılır

Endoskopi yardımıyla çıkarılır

Endoskopi yardımıyla çıkarılır

Dışkı yoluyla doğal olarak atılır

Endoskopi yardımıyla çıkarılır

Endoskopi yardımıyla çıkarılır

Endoskopi yardımıyla çıkarılır

Kimler Mide Balonu Tedavisi Görebilir?

Mide Balonu, hastaların herhangi bir ameliyat geçirmesini gerektirmeyen, obeziteyle mücadelede cerrahi bir müdahale olmayan bir tedavi yöntemidir. Genellikle, hastalar bu tedaviyi diğer ciddi komplikasyon risklerinin yüksek olduğu kapsamlı ameliyatlardan kaçınmak için seçerler. Mide balonu ile ilişkili riskler diğer obezite tedavilerine göre daha az olsa da mide balonu tedavisi için uygun bir aday olup olmadığınızı derinlemesine değerlendiriyor ve bu tedaviden geçmenizi engelleyen bir durumunuz varsa diğer seçenekleri tartışıyoruz.

Kendini Değerlendir: “Mide Balonu için Uygun bir Aday Mıyım?”

18 yaşından büyük bir yetişkinsiniz.

Daha önce egzersiz ve diyet yapmayı denediniz ancak kilo vermediniz.

30-40 arasında bir vücut kitle indeksiniz (BMI) var ve bir veya daha fazla obezite ile ilgili sağlık sorununuz var.

Daha önce obezite ameliyatı geçirmediniz.

Mide balonu tedavisinin sonuçlarının yaşam boyu sürmesinin büyük ölçüde yaşam tarzı seçimlerinize bağlı olduğunu unutmamak önemlidir. Hastalarımla tedaviye uygunluklarını tartışırken, aşırı kilolarından kurtulmak ve yeni bir hayata uyum sağlamak için diyetlerinde ve egzersiz alışkanlıklarında çok önemli değişiklikler yapmaları gerektiğinin altını çiziyorum, aksi takdirde maalesef uzun dönemde başarılı sonuç elde edemezler.

Kendini Değerlendir: “Aşağıdaki durumlardan herhangi birine sahipseniz, alternatifleri doktorunuzla görüşün.”

Kilo vermek için uzun vadeli kararlılığınız yoksa

Büyük bir mide fıtığınız varsa

Ameliyattan önce aşırı asit reflünüz varsa.

Alkol veya uyuşturucu bağımlılığınız varsa

Kronik steroid veya bağışıklık sistemini baskılayıcı bir tedavi görüyorsanız

Hamileyseniz veya emziriyorsanız veyahut hamile kalmayı planlıyorsanız.

Daha önce obezite ameliyatı geçirdiyseniz.

Mide Bypass, Tüp Mide Ameliyatı veya Duodenal Switch gibi obezite ameliyatı geçirmiş hastalar, midelerinin küçültülmesi nedeniyle mide balonu operasyonu için ideal olarak uygun adaylar değildir.

Mide Balonu Nasıl Takılır?

İntragastrik balonun yerleştirilmesi, oldukça deneyimli gastroenterologlar (gastrointestinal endoskopistler olarak da adlandırılır) veya cerrahlar tarafından gerçekleştirilen, yaklaşık 30-40 dakika süren, hızlı, invazif olmayan bir işlemdir. Mide balonu yerleştirme yöntemleri, seçtiğiniz mide balonu tedavisinin türüne göre farklılık gösterdiğinden, mide balonunuzun sedasyon altına endoskopik olarak yerleştirilmesi durumunda odada bir anestezi uzmanı bulunabilir. İşlemden en az 6 saat önce hiç yiyecek tüketmemeniz istenecektir. Normal şartlarda herhangi bir komplikasyon olmadığından emin olduktan sonra işlem bittikten bir iki saat sonra hastalarımın eve gitmesine izin vermekteyim.

Yukarıda bahsettiğim gibi mide balonları hastanın midesine ağızdan veya endoskopik olarak yerleştirilebilir. Öncelikle ReShape, Orbera, Spatz3, Medsil ve Medicone mide balon sistemlerinin yerleştirilmesi sırasında izlenecek prosedürü anlatacağım.

I. Sönük durumdaki şişirilmemiş mide balonu endoskopik olarak midenize yerleştirilecektir.

Yani, bu işlem esnasında ucunda mide balonunun takılı olduğu ince, esnek endoskop adındaki cihaz ile midenizin içine erişim sağlayacağız. Endoskop denen bu tıbbi cihaz boğazınızdan geçecek, özofagustan (genellikle yemek borusu olarak adlandırılır) geçecek ve midenizin içini görüp, mide balonunu oraya yerleştirmemize olanak sağlayacaktır.

II. Balonu yerleştirdikten sonra 400mL ila 700mL steril tuzlu çözelti ile şişirilecektir.

Genellikle, bu tuzlu çözelti içerisinde mide balonunda bir sızıntı olması durumunda idrarınızın rengini mavi ya da yeşile çeviren çivit mavisi bir boya bulunmaktadır. Bir sızıntı olması durumunda, mide balonu bağırsağa kaçmadan önce balonu çıkarması için doktora gitmeniz gerektiğini unutmayın.

Gereksiz yere mide bulantısına sebep olma ihtimali olduğu için, tipik olarak mide balonunu maksimum kapasitesine kadar doldurmamaktayız. Buna göre her balon türü yaklaşık 11 cm boyutunda, neredeyse bir greyfurt büyüklüğünde olacak ve midenizin toplam hacminin 1 / 3’ünü kaplayacaktır.

Obalon ve Elipse gibi endoskopik müdahale gerektirmeyen mide balonu tedavileri de vardır. Bunun yerine, bir ‘hap’ olarak yutulurlar. Şimdi size bu yutulabilir kapsüllerin midenize nasıl yerleştirildiğini anlatacağım.

I. Kapsülün gerçek zamanlı hareketli görüntülerini elde etmemizi sağlayan floroskop adındaki cihaz gözetiminde, yemek borunuzdan midenize inecek olan genişleyebilir kapsülü hastanede doktorunuz eşliğinde yutacaksınız.

Yutulabilir mide balonu hapı, midenize yerleştirildikten sonra mide balonunu şişirmek için kullanılan bir cihaza bağlı olan bir katetere bağlıdır. Kapsül, yuttuğunuz herhangi bir gıda gibi midenize doğal olarak gideceğinden anestezi veya endoskopik işlem gerektirmez.

II. İntragastrik balon, takılı olan kateter yoluyla şişirilecektir.

Seçtiğiniz intragastrik balon tedavisine bağlı olarak doldurmada kullanılan malzeme farklı olabilir. Obalon, nitrojen kükürt-heksaflorür ile şişirilirken, Elipse bir tuz çözeltisi ile doldurulur.

Bu noktada, Obalon’un şişirildiğinde her biri yaklaşık olarak portakal boyutunda olan üç balondan oluştuğunu belirtmek önemlidir. Ancak, hepsi bir anda yutulmazlar. İlk balonu yuttuktan sonra ikinci balonu yutmak için bir ay sonra doktorunuzu ziyaret etmeniz gerekir. İkinci balodan iki ay sonra üçüncü balon için doktorunuzu ziyaret etmeniz gerekmekte ve hepsi yukarıda belirtildiği gibi şişirilmektedir.

İyileşme Süreci ve Mide Balonuyla Yaşam

Mide balonunun midenize yerleştirilen yabancı bir cisim olduğunu hatırlatmam gerek diye düşünüyorum. Bu nedenle, mide balonu yerleştirilmesi işleminin sonrasındaki 3-5 gün boyunca kendinizi rahatsız hissetmenizin doğal olduğunu ve aşağıdaki durumlardan herhangi birini yaşayabileceğinizi lütfen unutmayın:

Mide bulantısı

Kramp

Kusma

Mide yanması

Bu rahatsızlık hissi genellikle bir hafta içinde geçer. Mideyi korumak ve tedavi boyunca yan etkileri azaltmak adına, asit önleyici ilaçlar ülser ya da gastriti önlemeye yardımcı olacağı için (bu iki rahatsızlığın da tedavinin olası yan etkileri arasında olduğunu belirtmekte yarar var) her gün asit önleyici ilaçların alınması gerekmektedir.

Mide Balonu ile Ne Yiyebilirsiniz?

İntragastrik balon işleminden sonra hastalar üç gün boyunca sadece sıvı tüketeceklerdir. Bundan sonra, yavaş yavaş yarı katı gıdalardan oluşan bir diyete geçebilirsiniz. Yaklaşık iki hafta içinde birçok hasta katı gıdaları tekrar tüketebilmektedir.

Bu noktada, mide balonu işleminin emilimi azaltıcı nitelikte olmadığını hatırlamanızı önemli buluyorum. Bu sebepten ötürü, vücudunuz tükettiğiniz gıdanın kalorisini emecektir ve akıllı gıda seçimleri daha iyi sonuçlar almanızı sağlayacaktır. Önceki hastalardan elde edilen veriler, hastalardaki toplam fazla kilo kaybının % 30 ile % 47 arasında değiştiğini göstermektedir. Daha sağlıklı beslenme ve egzersiz alışkanlıkları edinmiş birçok hasta bu kilo kaybını kalıcı olarak sürdürmektedir.

Mide Balonunu Çıkarma

Midenize yerleştirilecek olan mide balonu kalıcı olarak orada kalmayacaktır. Mide balonlarının çoğu (ReShape, Orbera, Obalon, Medsil ve Medicone) 6 ay boyunca midenizde kalır. Belirtilen sürenin sonunda mide balonu söndürülür ve endoskopik olarak midenizden çıkarılır. Endoskopi işleminden önce hafif dozda sakinleştirici de verilebilirsiniz. Ancak Elipse mide balonu, takıldıktan 16 hafta sonra kendiliğinden açılan zaman ayarlı bir valfe sahip olduğu için, endoskopik bir müdahale gerektirmez ve sindirim sisteminizden sorunsuz bir şekilde geçer ve doğal yollarla, dışkı olarak atılır.

Mide balonunu çıkarma işleminden 24 saat önce katı yiyecekler yememeniz gerektiğini unutmayın. Ayrıca mide balonunun çıkarılmasından 12 saat önce sıvı içmeyiniz.

Mide Balonu Tedavisi Ne Kadar Sürer?

Mide balonlarının birçoğu (ReShape, Orbera, Obalon, Medsil ve Medicone) genellikle 6 ay boyunca midenizin içinde kalır. Bu süreden sonra mide balonun hacmi yavaş yavaş küçülmeye başlar, bu da delinip hacmi incelen balonun ince bağırsaklarınızın ilk kısmı olan 12 parmak bağırsağı da denen duodenuma kaçması durumunda yaşanan duodenal atrezi denen 12 parmak bağırsağı tıkanması gibi komplikasyon risklerini artırır. Bu nedenle, mide balonunu zamanında çıkarmanız şiddetle tavsiye edilir. Yeterince kilo vermedikleri için bazı hastaların mide balonunu daha uzun süre tutmak istediklerini de görüyorum. Yeterince kilo vermediyseniz, işlemi tekrar edebileceğinizi unutmamalısınız.

Yukarıda listelenen mide balonu sistemlerinden farklı olarak Spatz3 mide boşluğunuzda 12 ay kalabilir. Spatz3, midenizin balona uyum sağlamasını önlerken daha fazla yer kaplamak ve yiyecek alımınızı daha da azaltmak için 3 aylık aralıklarla şişirilebildiği için “ayarlanabilir mide balonu” olarak da adlandırılır. Ancak midenizde 6 ay kalan diğer balonlar ayarlanamaz.

İntragastrik Balonun Riskleri ve Sonuçları

Herhangi bir obezite tedavisine başlamadan önce ilgili riskler ve ne tür gerçekçi sonuçlar bekleyebileceğiniz konusunda bilgilendirilmenin kritik olduğuna inanıyorum. Benzer şekilde hem risklerin hem de sonuçların yaşam tarzları açısından hastadan hastaya farklılık gösterebileceğini unutmamalısınız.

Mide Balonu Tedavisinden Ne Tür Sonuçlar Bekleyebilirsiniz?

Çalışmalar, hastaların mevcut mide balonu yöntemleriyle yaklaşık 10 kg ila 25 kg kaybettiğini göstermektedir. Bu durum aşağıdaki obezite kaynaklı olası ciddi sağlık sorunlarının risklerinin azaltmasına yardımcı olur:

Yüksek tansiyon

Obstrüktif uyku apnesi

  • Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAYKH) ve non-alkolik steatohepatit (NASH)

Gastroözofageal reflü hastalığı (GÖRH)

Kalp hastalığı veya felç

Ayrıca intragastrik balon sistemleri kalıcı olmadığı için iptal edilebilirdir ve herhangi bir nedenle mide balonunuzu çıkartmak için herhangi bir cerrahi müdahale gerektirmez. Benzer şekilde, yeterince kilo vermediyseniz tedaviyi tekrarlayabilirsiniz.

Bilmeniz Gereken Olası Riskler ve Yan Etkiler Nelerdir?

Riskleri ve yan etkileri mümkün olduğunca en aza indirmek için ilaçlar yazsak da mide balonu tedavisince yine de rahatsız edici yan etkiler yaşayabilirsiniz. Karşılaşabileceğiniz en yaygın yan etkiler şunlardır:

Asit reflü – bunun için size asit bloke edici ilaçlar verilecektir.

Mide bulantısı ve kusma – özellikle ilk birkaç günde.

Yemek yedikten sonra kusma

Karın krampları

Diğer obezite tedavileriyle karşılaştırıldığında mide balonuyla ilişkili risk pek yoktur. Ancak bunlardan en nadir fakat en önemlisi ise, mide balonunun patlamasıdır, zira balonu dolduran materyal midenin içine aktıktan sonra, balon bağırsaklarınıza doğru hareket eder ve bu da bağırsak tıkanıklığına sebep olabilir. Bu riske yönelik olarak, yukarıda bahsettiğim gibi, genellikle mide balonunu dolduran materyalin içine bir ‘uyarı işareti’ olarak bir metilen mavisi eklenir. Mide balonun delinmesinin, hava basıncındaki değişiklikler gibi birkaç nedeni olabilir. Bu nedenle hastalarıma tedavi süresince paraşütle atlama, sualtı dalışı gibi aktivitelerden kaçınmalarını tavsiye ediyorum. Benzer şekilde birçok hasta mide balonuyla uçakla seyahat etmenin mümkün olup olmadığını sorar. Uçarken geçici şişkinlik veya kramp yaşayabilirsiniz, ancak mide balonu uçakla seyahat ederken rakımdaki değişikliklere karşı dayanıklıdır.